Anma töreni, 4 Ocak 2025 Cumartesi günü saat 11.00’de Aşiyan Mezarlığı’nda Ayla Algan’ın kabri başında yapılacak.

Not: Anma töreni için saat 10.15’te Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi’nden servis kalkacaktır.

Ayla ALGAN

1936’da İstanbul‘da doğdu. Babası Girit göçmeni tüccar Vedat Kasman, annesi ressam Nevzat Kasman‘dır. Ailenin tek çocuğu olan Ayla Algan, çocukluğunda piyano, bale ve şan dersleri aldı. 5 yaşında başladığı piyano öğrenimini lise öğrenimi için Fransa‘ya gidene kadar 11 yıl boyunca sürdürdü. Ortaokulu İstanbul’daki Notre Dame de Sion‘da, liseyi Fransa’daki Versay Lisesi’nde okudu. Lise öğrenimi devam ederken tanıştığı Beklan Algan (1933 – 2010) ile evlendi. Eşi Beklan Algan ile birlikte Amerika’da New York Actor Studio Actor’s Repertuary Theatre’s of Broadway’de sahne eğitimi alan sanatçı, Türkiye’ye döndükten sonra İstanbul Şehir Tiyatroları‘nın kadrosuna girdi ve 1961’de Tarla Kuşu oyunu ile tiyatroda ilk rolünü oynadı. Aynı yıl Hamlet oyununda rol aldı; hem Ophelia hem de erkek rolü olmasına rağmen Hamlet karakterini canlandırmıştı. Bu nedenle “Erkek Hamlet” olarak anıldı. 1965’te Fizikçiler oyunuyla İlhan İskender En İyi Kadın Oyuncu Ödülü’ne layık görüldü ancak tiyatronun kolektif bir sanat olduğu gerekçesiyle geri çevirdi. 1966’da Muhsin Ertuğrul‘un istifası üzerine Şehir Tiyatroları’ndan ayrıldı, bir süre LCC Language and Culture Center Tiyatro Okulu’nda tiyatro öğretmenliği ve oyuncu çalıştırma dersleri verdi. Buradan Macit Koper, Taner Barlas, Cezmi Baskın, Meral Çetinkaya ve Rutkay Aziz gibi değerli oyuncu ve yönetmenler çıktı.

1964’te yönetmenliğini Ertem Göreç‘in yaptığı, senaryosu Vedat Türkali‘ye ait olan Karanlıkta Uyananlar filmi ile ilk kez sinema dalında çalışmalara başladı. 1966’da Atıf Yılmaz‘ın yönettiği Ah Güzel İstanbul filminde ilk kez başrol oynadı.

1971’de Paris‘in ünlü konser salonu Olimpia’da sahneye çıkan Algan, 1972 yılında Paris‘te Jean L. Bazault yönettiği Recamier Tiyatrosu’nda, Peter Brook‘un Tiyatro Atölyesine davetli olarak katılmıştır. 1972-1979 yılları arasında Paris‘te yaşadı ve müzikle ilgilendi. 1972’de Turizm Bakanlığı’nın isteği üzerine Yunus Emre‘nin 650. yıl dönümü için bir albüm hazırladı. 1975 yılında dünyaya gelen kızına Yunus Emre’den esinlenerek “Sevi” adını koydu. 1973’te Bulgaristan’daki Uluslararası Altın Orfe Şarkı Yarışması’nda savaş karşıtı bir şarkı söyleyerek ikincilik ödülünü alan Algan’a aynı yıl devlet sanatçısı unvanı verildi ve “UNICEF Onur Ödülü”‘ne layık görüldü. 1977’de Polonya Sopot Festivali’nde Oda Kızılderililerinin sorunları üstüne bir şarkı ile Dünya birinciliği kazandı.

1980’de Berlin‘e gitti, Schaubühne Tiyatrosu‘nda dört yıl boyunca Tuncel Kurtiz, Şener Şen, Macit Koper gibi sanatçılarla işçi tiyatrosu yaptı. 1984 yılında ise Erol Keskin, Beklan Algan, Prof. Cevat Çapan, Taner Barlas, Ahmet Levendoğlu, Macit Koper, Haluk Şevket, Yekta Kara, Müge Gürman, Metin Deniz, Ergüder Yoldaş, Prof. Süleyman Velioğlu, Oben Güney gibi meslektaşlarıyla BİLSAK Tiyatro Atölyesi’ni kurdu.

1988 yılında ise Beklan Algan, Erol Keskin, Haluk Şevket Ataseven ile birlikte Tiyatro Araştırma Laboratuvarı (TAL)’ı kurdu ve burada pek çok deneysel projeye imza atarak genç tiyatro oyuncularının eğitimine katkıda bulundu. Ayrıca 1996 yılında İstanbul Şehir Tiyatroları‘nda Genel Sanat Yönetmeni Yardımcılığı yaptı. 1999-2001 sezonunda Kenan Işık’ın İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları‘nda sahnelediği Şeyh Galip’in “Aşk Hastası” oyununu oynadıktan sonra, Şehir Tiyatroları’ndan emekli oldu.  Ayla Algan, “Seni Seviyorum Rosa“, “Harem Suare“, “O da Beni Seviyor” gibi onlarca filmde ve “Biz Size Aşık Olduk”, “Üzgünüm Leyla”, “Aliye” gibi çeşitli dizilerde rol almıştır. Ayrıca “Yaratıcı ve Çağdaş Tiyatro Teknikleri Kursu” ile de ünlü oyunculara oyuncu koçluğu yapmıştır.

Koroporte Sanat Grubu’nun hem tiyatro eğitmeni hem de anlatıcısı olarak, Koroporte’nin İş Sanat’ta sahnelenen “Hayvanlar Karnavalı 2005-2006-2007” ve “Bir Sergiden Tablolar 2007-2008” gösterilerinde rol almıştır. 2011 yılında İstanbul Drama Sanat Akademisi Genel Sanat Yönetmenliği ve bunun yanında, tiyatro ve yaratıcı drama metodu kullanarak yabancı dil eğitimi olan “İngilizce Tiyatro Sertifika Programı” ve “Sinema-Tiyatro Oyunculuk Atölyesi” eğitmenliği görevlerini üstlenmiştir.

Şehir Tiyatroları’nda Rol Aldığı Oyunlar:

Tarla Kuşu

Sinekler

Amerikalı Peygamber

Moliere Ya Da Kara Komplo

Hamlet

Fizikçiler

Çil Horoz

Sezuan’ın İyi İnsanı

Gülnihal

Coriolanus

Bir Yaz Gecesi Rüyası

Kuşlar

Aşk Hastası

Moliere Ya Da Kara Komplo

Misyon- Bir Devrimi Anmak

İstanbul’un Gözleri Mahmur

Sabaha Az Kala

Benden Sonra Tufan … Olmasın

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Kültürlerarası Sanat Derneği işbirliği ile düzenlediği 8. İzmir Uluslararası Mizah Festivali bu yıl üç usta edebiyatçı üzerine odaklanıyor:  Aziz Nesin, Orhan Kemal ve Can Yücel. 21 Aralık Cumartesi programında “Can Yücel Şiirinde Mizah” paneli var. Karşıyaka Belediyesi Hikmet Şimşek Sanat Merkezi’nde gazeteci-yazar Bekir Yurdakul’un yöneteceği panelde şair Namık Kuyumcu, gazeteci-yazar Lütfü Dağtaş, Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Tiyatro Bölümü Başkanı Prof. Dr. Semih Çelenk konuşacak. Festivalin açılışında da, Aziz Nesin’in oğlu Ali Nesin mizahın önemini vurgulayan bir konuşma yapmış, müzisyen Haluk Çetin’in Can Yücel şiirlerinden şarkılar seslendirmiş, Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi’nde Nesin Vakfı Aziz Nesin Arşivi işbirliği ile “Tasarımcıların Gözünden Aziz Nesin” sergisi açılmıştı (Sergi 29 Aralık’a kadar izlenebilecek).

Aziz Nesin’den Orhan Kemal’e

Ödül töreninde konuşan Cengiz Bozkurt, “Aziz Nesin’in kendine özgü üslubu ve dili, zamanın ötesine geçerek hem çocukların hem de yetişkinlerin gözünde yaşamaya devam edecektir. Bu ödülü hayatın ince bir espriden ibaret olduğunu anlatmaya çalışan tüm mizahçılar adına alıyorum. Mizah çok ciddi bir iştir” dedi. Aziz Nesin’in doğum günü olan 20 Aralık programında ise Konak Belediyesi Türkan Saylan Kültür Merkezinde, öykücü Ahmet Önel, şair Tuğrul Keskin ve yazar Hidayet Karakuş’un katıldığı bir panel yer alıyordu. Fransız Kültür Merkezinde de Cengiz Bozkurt’un başrolü üstlendiği,  Tolga Örnek’in Aziz Nesin öykülerinden gerçekleştirdiği  “Mucize Aynalar” gösterildi.    

Festivalin bu yıl odağına aldığı üç ustadan biri olan Orhan Kemal de, Karşıyaka Belediyesi’nin Çarşı Kültür Merkezinde, Işık Öğütçü, Ömer Türkeş, Banu Tozluyurt ve Mazlum Vesek’in katıldığı “Orhan Kemal’in yapıtlarında Mizah” konulu panelle anıldı. Orhan Kemal’in oğlu, yazar Işık Öğütçü konuşmasında Orhan Kemal’in evde de çok neşeli bir insan olduğunu, özellikle çocuk kitaplarında bu neşenin yakalanabileceğini söyledikten sonra, “Murtaza” romanından örnekler verdi. Kadın çalışmaları ile tanınan Banu Tozluyurt, Orhan Kemal’in “Tersine Dünya” romanında kadın rollerini erkek rolleri ile değiştirerek, toplumsal cinsiyeti gündeme getirdiğini vurguladı. Eleştirmen Ömer Türkeş, Orhan Kemal’in gözlem gücü ve insanı çok iyi tanıması üzerinde durarak, “Orhan Kemal ciddiyetle neşeyi aynı anda titreştirmeyi başaran bir yazardı” dedi. Gazeteci-yazar Mazlum Vesek, “Mizah duygusu insanın geçmişi ile ilintilidir” dedikten sonra yazarın romanlarından örnekler verdi ve Orhan Kemal’in zamanın ötesine geçen karakterler yarattığını vurguladı. Panelin ardından ustanın “Tersine Dünya” romanından Ersin Pertan’ın uyarladığı film gösterildi.

Masallardan anılara

İzmir Mizah Festivali’nde 22 Aralık Pazar günü Kıbrıs Şehitleri Caddesi’ndeki İtalyan Dostluk Derneği (Casa d’Italia) salonunda masallardan esinlenen iki önemli film gösterilecek. Canlandırma sinemasının büyük ustalarından Çek animatör Jiri Trnka’nın kısa masallardan oluşan ilk uzun metrajlı filmi “Çek Yılı – Spalicek” ve Matteo Garrone’nin başrolde Roberto Benigni’yi oynattığı “Pinokyo”.  

23 Aralık akşamı, APİKAM’da Cihan Demirci’nin GÜM’de (Güldürü Üretim Merkezi) birlikte çalıştığı Aziz Nesin, Sadık Şendil, Ümit Yaşar Oğuzcan Altan Erbulak ve Savaş Dinçel’e ilişkin anılarını anlatacağı “GÜM’e giden yıllar” söyleşisi var. Festivalin son günü olan 24 Aralık programında ise İzmir Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları’nın Ferhan Şensoy oyunu Çok Tuhaf Soruşturma’nın seyircili genel provası yer alıyor. Tüm etkinlikleri ücretsiz olan festivalin ayrıntılı programına, sosyal medyada izmirhumourfest hesaplarından ulaşılabilir.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı