Hakem değerlendirmesinden geçmiş,açık erişimli 44 sayfalık yayın, zorlukların üstesinden gelmek için hiyerarşik bir çerçeve ve stratejik bir yaklaşım sağlayarak tıbbi cihazlardaki bilgisayar modellemeli klinik çalışmalarda güvenilirlik sağlamak için kapsamlı bir kılavuz görevi görüyor. Proje, hasta popülasyonlarını benzeri görülmemiş bir doğrulukla simüle eden sanal ikizlerin oluşturulmasını içeriyor. Bu yenilikçi yaklaşım, insan ve hayvan testlerinin iyileştirilmesini, azaltılmasını ve değiştirilmesini  mümkün kılıyor. Sağlık sektörü, bu teknolojiyi kullanarak klinik deneyleri daha verimli bir şekilde yönetebilir, hasta gruplarını daha uygun şekilde oluşturabilir ve sonuçları daha doğru bir şekilde analiz ederek, bir cihazın hasta üzerinde etkilerini daha iyi bir şekilde değerlendirebilir. 

Claire Biot, Dassault Systèmes Life Sciences ve Healthcare Industry Başkan Yardımcısı ‘’ Sağlık sektörünün dijital dönüşümü hızla benimsediği bir dönemde, bu Playbook klinik deney yöntemlerinin evriminde önemli bir dönüm noktasını temsil ediyor. Farklı uzmanlardan gelen güçlü katılım ve geri bildirim, ENRICHMENT Playbook’un bilimsel regülasyonlara uyduğundan emin olabilmemiz ve sahada hemen uygulanabilir olmasını sağlamamız açısından kritik öneme sahipti. Bu yaklaşımımız, sağlık sektöründe hasta deneyimini iyileştirmek için iş birliği içinde yenilikçi çözümler geliştirmeye kararlı olduğumuzun bir göstergesidir.”

ENRICHMENT Playbook, yakın zamanda yayımlanan FDA’nın “Tıbbi Cihaz Başvurularında Hesaplamalı Modelleme ve Simülasyonun Güvenilirliğini Değerlendirme” başlıklı nihai rehberine dayanan güvenilirlik değerlendirme sürecini özetlemekte olup CDRH/OSEL Düzenleyici Bilim Araçları Kataloğu’nda yer almaktadır. ENRICHMENT Playbook’un oluşumuna katkıda bulunan iş ortakları; FDA’nın Bilim ve Mühendislik Laboratuvarları Ofisi, klinik uygulama, akademi, tıbbi cihaz endüstrisi ve düzenleyici bilim alanlarındaki liderler, 30 Ekim’de Paris’te düzenlenen Dassault Systèmes Uluslararası Sanal İnsan İkizi Deneyimi Sempozyumu’nda bir araya gelerek, elde edilen bulguları değerlendirme fırsatı bulmuşlardır. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

DSÖ, ELEKTRONİK SİGARA KULLANIMINI, SAĞLIK TEHDİDİ OLARAK TANIMLIYOR

DSÖ, 2021 yılında yayımladığı Küresel Tütün Epidemisi Hakkındaki Yeni ve Yükselmekte Olan Ürünlere Dair başlıklı raporunda, elektronik sigaraların sağlık üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekmişti. Raporda, elektronik sigaraların tütün ürünleriyle benzer toksinler içerdiği ve akciğer sağlığını tehdit ettiği vurgulanmıştı. 2024 yılında ise elektronik sigara ve vaping cihazlarına bağlı gelişen Evali (e-cigarette or vaping product use-associated lung injury) Sendromu’nu bir salgın olarak tanımladı ve bu durumun toplum sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekti. DSÖ raporunda, elektronik sigara kullanımının solunum yetmezliği ve kalıcı akciğer hasarı gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği vurgulandı.

EVALİ SENDROMU NEDİR?

Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Seha Akduman, “Evali, elektronik sigara veya vaping cihazlarına bağlı gelişen akut akciğer hasarıdır. Bu durum, solunum yetmezliğine hatta ciddi solunum sıkıntılarına yol açabilir. Bugüne kadar çok sık gündeme gelmese de 2024 yılında DSÖ tarafından bir salgın olarak tanımlandı ve dikkatle ele alınması gereken bir sorun olarak öne çıktı” dedi.

‘SU BUHARINDA ERİYİK OLAN AĞIR METALLER AKCİĞERE DAHA FAZLA ZARAR VEREBİLİYOR’

Elektronik sigaraların daha az zararlı olarak lanse edilmesinin yanlış bir algı oluşturduğunu belirten Dr. Öğr. Ü. Akduman, şu açıklamalarda bulundu: “Elektronik sigara, normal sigaraya göre daha az zararlı olarak tanıtılsa da benzer toksinler içerir. Özellikle su buharında çözünebilen ağır metallerin akciğerler için daha fazla zarar verme potansiyeline sahip olduğu düşünülmektedir.”

Dr. Öğr. Ü. Akduman, Evali’nin belirtilerinin Covid-19 ve influenza gibi hastalıklarla karıştırılabileceğini ifade ederek, “Evali hastalarında Covid-19 ve influenza’dakine benzer buzlu cam dansiteleri görülebilir. Tanı koyarken viral enfeksiyonların dışlanması kritik önem taşır. PCR testleri veya diğer yöntemlerle viral ya da bakteriyel enfeksiyon olmadığı tespit edildikten sonra, hastanın elektronik sigara kullanım geçmişi incelenerek tanı konulabilir” dedi.

TEDAVİDE KORTİZON KULLANIMI ETKİLİ

Evali tedavisinde solunum yetmezliği için destekleyici yöntemlerin kullanıldığını belirten Dr. Öğr. Ü. Akduman, şu bilgileri verdi: “Evali’de inflamasyonu baskılamak için kortizon tedavisi oldukça etkili bir şekilde kullanılmaktadır. Bunun yanı sıra diğer solunum yetmezliği tedavi yöntemleri de uygulanmaktadır.”

ELEKTRONİK SİGARA KALICI HASARA NEDEN OLABİLİR

Elektronik sigara kullanımının uzun vadeli etkilerine de değinen Dr. Öğr. Ü. Akduman, şu uyarılarda bulundu: “Elektronik sigara kullanımına bağlı gelişen Evali Sendromu, akciğerlerde fibrozis (sertleşme) gibi kalıcı hasarlara neden olabilir. Elektronik sigara ilk kez 2003 yılında ruhsatlandırılmış, Evali ise 2019 yılında tanımlanmıştır. Bu hastalığın görülme sıklığı her yıl artış göstermektedir ve bu durum gelecekte gençler arasında daha ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Elektronik sigara masum bir alternatif değildir; aksine bazı toksinlerin zarar verme potansiyeli daha yüksektir.”

SON SÖZ: ELEKTRONİK SİGARADAN UZAK DURUN

Elektronik sigaranın tehlikelerine bir kez daha vurgu yaparak şunları söyledi: Dr. Akduman, sözlerini şu şekilde tamamladı: “Elektronik sigara, sigaraya alternatif masum bir ürün olarak sunulsa da aynı toksinleri içerir ve Evali gibi ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir. 2024 yılı, Evali’nin salgın olarak anıldığı bir yıl olmuştur. Gençler ve yetişkinler, bu ürünlerin tehlikelerinin farkında olarak kullanmaktan kaçınmalıdır.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Üsküdar Üniversitesi Üsküdar Diş Hastanesi Periodontoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, sigara kullanımının ağız ve diş sağlığı üzerindeki etkilerinden bahsetti.

Ağız kanseri riski sigara içenlerde 4-5 kat daha fazla…

Sigaranın genel sağlığa olan zararlı etkilerinin yanında ağız ve diş sağlığı üzerinde de zararlı etkileri bulunduğunu aktaran Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, “Sigara, içerisinde bulunan nikotin ve diğer maddeler ile ağız içerisinde toksik etkiler oluşturur. Sigara diş yüzeylerinde koyu kahverengi renklenmeler oluşmasına, dişetlerinde pigmentasyona, kötü ağız kokusuna ve ağız kanserlerine neden olabilir.” dedi.

Yapılan araştırmalara göre, sigara içen bireylerin, içmeyenlere kıyasla ağız kanseri geliştirme risklerinin 4-5 kat daha fazla olduğuna dikkat çeken Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, “Sigara, aynı zamanda damarlarda daralmaya neden olarak dişetlerindeki kanlanmayı azaltır. Buna bağlı olarak dişeti hastalıklarının ilerlemesinin hızlanmasına, dişeti tedavilerinin iyileşmesinin gecikmesine ve yara iyileşmesinin bozulmasına neden olur.” şeklinde konuştu.

2-3 hafta boyunca geçmeyen ağız içi lezyonlara dikkat!

Sigara gibi nargile ve elektronik sigaraların kullanımının da aynı problemlere neden olduğunu vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, şöyle devam etti:

“Ağız kanserleri, dudak, dil, ağız tabanı, yanak, sert damak, alveolar mukoza, retromolar bölge, yumuşak damak bölgelerini kapsayan kanserleri tanımlar. Ağız içerisinde 2-3 hafta boyunca geçmeyen bir lezyonun bulunması durumunda, lezyon tedavi eden klinisyenin şüphesini uyandırmalıdır. Diş hekimleri, premalign lezyonların tespitinde, ağız kanserinin erken teşhisinde, ağız kanseri hastalarının diş tedavilerinden önceki ve sonraki süreçlerinin yönetiminde, kanseri tedavi eden uzman ile tekrarlayan veya birincil tümörlerin gözetiminde, protez uzmanıyla birlikte eksik dişlerin rehabilitasyonunda ağız kanserini yönetmek için kritik bir rol oynar.”

Sigara, tedavilerin başarısını olumsuz etkileyebiliyor!

Sigara kullanımının implant başarısını olumsuz yönde etkileyen risk faktörlerinden biri olduğuna değinen Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, “Sigara, kan damarlarının daralmasına bağlı olarak kanlanmayı ve dokulara kan damarları ile gelen besin ve oksijen miktarını azaltır. İmplantın kemikle olan entegrasyon sürecinin uzamasına veya bozulmasına neden olur. Aynı zamanda ağız içerisindeki bakteriyel yükün artmasına ve enfeksiyon oluşma riskinde artışa sebep olur. Hastanın sigara içtiği süre ve günde tükettiği sigara miktarı iyileşme kapasitesini etkiler. Bu nedenle implant cerrahisi planlanan hastalarda günlük tüketilen sigara miktarının azaltılması veya tamamen bırakılması tavsiye edilir.” uyarısında bulundu.

Sigaranın ağız içerisindeki restoratif materyaller üzerinde de olumsuz etkileri bulunduğunu dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, “Sigara, dişeti problemlerine neden olarak restorasyon ve diş marjinleri arasındaki uyumun bozulmasına, restorasyonlar üzerinde koyu kahverengi renklenmeler oluşmasına neden olabilir. Bununla birlikte yapılan çalışmalar sigara içen bireylerde kompozit dolguların diş yüzeyleri ile olan bağlantısının daha zayıf olduğunu da göstermiştir.” açıklamasını yaptı.

Ağız kokusunu azaltmanın en iyi yolu sigarayı bırakmak…

Sigaranın, ağız kuruluğuna, diş eti hastalığına ve diş çürüklerine yol açtığını ve tüm bu durumların da ağız kokusuna neden olan bakteri üremesine katkıda bulunduğunu hatırlatan Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, “Sigaradan kaynaklanan kötü ağız kokusunu önlemek için hastaya çeşitli tavsiyeler verilebilir. Günlük ağız hijyeninin sağlanması, günde iki defa düzenli bir diş fırçalama ve günde bir defa diş ipi kullanımı kötü ağız kokusunu gidermenin en etkili yollarından biridir. Aynı zamanda fırçalama ve diş ipi kullanımı sonrasında alkolsüz ağız gargaralarının kullanımı da ağız kokusunun giderilmesinde yardımcı olur. Aynı zamanda dil temizleyiciler kullanarak dil temizliği yapılması da ağız kokusunu büyük oranda azaltır. Sigara içmek ağız kuruluğuna neden olduğu için bol su tüketilmesi ve şekersiz sakız çiğnenmesi de ağız kokusunun giderilmesine yardımcı olur. Sigaradan kaynaklanan kötü kokuyu azaltmanın en iyi yolu tabi ki sigarayı bırakmak veya azaltmaktır.” şeklinde konuştu.

Sigarayı bırakmak, diş sağlığının zamanla geri kazanılmasını sağlayabilir…

Sigaranın neden olduğu pek çok sağlık riskini en aza indirgemek için en iyi yolun sigarayı bırakmak olduğunu ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, “Sigara içilen süreye bağlı olarak ağız içerisinde kümülatif etkileri söz konusu olduğundan sigara bırakıldığında dokulardaki kanlanma hemen normale dönmez. Fakat zaman içerisinde dokulardaki kanlanma ve beslenme artarak sigaranın ağız içerisindeki ve diş tedavileri üzerindeki olumsuz etkilerini azaltır.” dedi.

Bu süreçte bireyin diş sağlığını tekrar kazanması için detaylı bir ağız içi muayene yapılarak ağız içerisindeki problemlerin teşhis edilmesi gerektiğini de hatırlatan Dr. Öğr. Üyesi Sedanur Yavuz, “Diş eti tedavileri, restoratif ve protetik tedavileri yapılabilir. Aynı zamanda sigara implant başarısını da olumsuz yönde etkilediğinden, implant cerrahisi sigaranın bırakıldığı dönemde rahatlıkla yapılabilir.” diyerek sözlerini tamamladı. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Karavanların uzun süreli park halinde kalmasının asayiş yönünden olumsuz sonuçlar doğurabileceğini ve İstanbulluların karavanlar hakkındaki şikayetlerini dikkate alan İBB ekipleri, karavanların kaldırılmasını sağlayarak kamusal alanları ve sahilleri halkın kullanımına açmaya devam ediyor. 

Bu kapsamda İstanbul Büyükşehir Belediyesi Zabıta Dairesi Başkanlığı, İlçe Emniyet Müdürlükleri ve İlçe Belediyeleri ile ortak yürüttüğü çalışmalarda Sarıyer, Bakırköy, Beylikdüzü, Maltepe, Kartal ve Pendik ilçelerinde izinsiz parklanan karavanları tahliye etti.

Yürütülen çalışmalarda İstanbul genelinde toplam 138 izinsiz karavan parkı tespit edildi. Bunlardan 83’ü yediemin otoparklarına çekilirken, 54’ü sahipleri tarafından kaldırıldı. Bir karavan görünümlü otobüs ise trafikten men edildi.

SARIYER

Mayıs ayında Sarıyer sahilinde yapılan denetimlerde 8 karavan tespit edildi. Sahibine ulaşılan 6 karavan kaldırılırken, sahibine ulaşılamayan 2 karavan, emniyet gözetiminde yediemin otoparkına çekildi.

BAKIRKÖY

Temmuz ayında Bakırköy’de gerçekleştirilen çalışmada toplam 14 karavan tespit edildi. Sahibine ulaşılan 7 karavan kaldırıldı, geri kalan 7 karavan ise emniyet ekiplerinin gözetiminde yediemin otoparkına teslim edildi.

BEYLİKDÜZÜ

Kasım’da Gürpınar Mahallesi’nde Gürpınar Su Ürünleri Hali’nin yan tarafında bulunan alanda parklanma yapan karavan sahiplerine; kamusal alan vasfındaki sahil şeridini boşaltmaları ve kamusal alan işgaline son vermeleri yönünde alanı boşaltmaları için tebligatlar yapıldı. Ayrıca, fırtınadan etkilenen bir karavan da güvenli bir alana taşındı.

KARTAL

Temmuz ve Aralık aylarında yapılan çalışmalarda sahil bandında park eden toplam 31 karavan tespit edildi. 18 karavan yediemin otoparkına çekilirken, 13 karavanın sahipleri tarafından kaldırılması sağlandı. Ayrıca bir karavan görünümlü otobüs trafikten men edildi.

MALTEPE

Maltepe ilçesinde yapılan denetimlerde 54 karavan tespit edildi. 42 karavan yediemin otoparkına çekilirken, 12 karavan sahipleri tarafından kaldırıldı.

PENDİK

Mayıs ayında Pendik’te yapılan çalışmalarda izinsiz parklanan 15 karavan tespit edildi. 14 karavan yediemin otoparkına çekilirken, bir karavan sahibi tarafından kaldırıldı.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı