İstanbul Bilgi Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü öğrencileri Beril Aygül, Sena Ulgaz ve Berkay Yılmaz, BİLGİ Elektrik- Elektronik Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Yiğit Dağhan Gökdel’in danışmanlığında solunum yolu hastalıklarının teşhis edilmesine olanak sağlayan “Tek Kullanımlık Kâğıt Tabanlı Piyezodirenç MEMS Akış Algılayıcısı” projesini geliştirdi. Proje, astım ve KOAH gibi kronik solunum yolu hastalıklarının teşhisini hızlı, düşük maliyetli ve enfeksiyon riskini en aza indiren yöntemlerle gerçekleştirme imkânı sunuyor.

Günümüzde kronik solunum yolu hastalıkları, dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen ciddi sağlık sorunları arasında yer alıyor. Özellikle astım ve KOAH gibi rahatsızlıkların erken teşhisi, hastaların yaşam kalitesini artırmak ve tedavi sürecini hızlandırmak açısından büyük önem taşıyor. 

Tek kullanımlık ve çevre dostu tasarım

TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında desteklenen proje, solunum yolu hastalıklarının hızlı ve etkili ön tanısını sağlamak amacıyla düşük maliyetli ve çevre dostu bir hava akış sensörüne odaklanıyor. Yalnızca 30 dakikada üretilebilen bu kâğıt bazlı sensör, enfeksiyon riskini en aza indirirken çevresel atıkların önüne geçiyor. Aynı zamanda uygun maliyetiyle düşük gelirli ülkelerde sağlık hizmetlerine erişimi kolaylaştırma potansiyeline sahip olan cihaz, geniş ölçekli biyomedikal uygulamalarda kullanılabilir bir alternatif sunuyor.

Projeyi akciğer fonksiyonlarının ölçen mevcut sistemlerle karşılaştıran Doç. Dr. Yiğit Dağhan Gökdel, “Spirometreler, yalnızca solunum teknisyeni eşliğinde kullanılabilen, taşınamayacak kadar büyük cihazlardır. Ayrıca sık temizlenememeleri, Covid, zatürre ve diğer solunum yolu virüslerinin bulaşma riskini artırmaktadır. Üstelik bu cihazlar oldukça yüksek maliyetlidir. Geliştirdiğimiz tasarımla tüm bu dezavantajları ortadan kaldırmayı amaçladık.” dedi.

Ayrıca Beril Aygül, Sena Ulgaz ve Berkay Yılmaz, Doç. Dr. Yiğit Dağhan Gökdel, Kuter Erdil ve Ömer Gökalp Akcan’ın proje ile ilgili yazdığı makale alanında saygın bir yayın olan Journal of Microelectromechanical Systems dergisinde yer alarak önemli bir akademik başarıya imza attı. Projenin bir sonraki aşamasında klinik testlerin ve sertifikasyon süreçlerinin tamamlanması hedefleniyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Üsküdar Üniversitesi Üsküdar Diş Hastanesi Periodontoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Nihal Bahar, düzenli ağız hijyeninin birçok sorunun önüne geçebileceğini vurguladı ve günlük ağız bakım rutininin nasıl olması gerektiğinden bahsetti.

Düzenli bakım ile diş çürükleri ve diş eti hastalıklarının önüne geçilebilir

Ağız hijyeninin, genel sağlık ve refahın temel bir yönü olduğunu hatırlatan Dr. Öğr. Üyesi Nihal Bahar, “Optimum ağız hijyenini korumak birkaç temel nedenden dolayı önemli.” dedi.

Florürlü diş macunu ile günde iki kez diş fırçalama ve günlük diş ipi kullanımı gibi düzenli ağız hijyeni uygulamalarının, diş çürüklerini ve periodontal hastalıkları (diş eti hastalıkları) önlemede kritik öneme sahip olduğuna dikkat çeken Dr. Öğr. Üyesi Nihal Bahar, “Bu uygulamalar, diş minesinin aşınmasına ve diş eti iltihabına yol açabilen bir bakteri biyofilmi olan diş plağının çıkarılmasına yardımcı olur.” açıklamasını yaptı.

Ağız kokusunun giderilmesi için etkili ağız hijyeni önemli! 

Çalışmalara göre, kötü ağız hijyeni ile kardiyovasküler hastalıklar, diyabet ve solunum yolu enfeksiyonları gibi sistemik sağlık koşulları arasında bir ilişki olduğunu ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Nihal Bahar, “Ağız enfeksiyonları ve kronik iltihap, bu sistemik koşulların gelişmesine veya kötüleşmesine katkıda bulunabilir ve kapsamlı ağız bakımına olan ihtiyacı vurgular.” dedi.

Dr. Öğr. Üyesi Nihal Bahar, halk arasında ‘nefes kokması’ olarak bilinen halitozisin önlenmesinde etkili ağız hijyeninin önemini vurguladı ve şöyle devam etti:

“Yiyecek parçacıklarının birikmesi, bakteri büyümesi ve ağız hastalıklarından kaynaklanabilen halitozisi (kötü nefes) kontrol etmeye ve önlemeye yardımcı olur. Doğru teknikle fırçalama, diş ipi kullanımı ve antimikrobiyal gargara kullanımı ağız kokusunu gidermede çok etkilidir.”

Yumuşak diş fırçaları özel durumlarda tercih edilmelidir

Doğru fırçalama tekniğinin öncelikle diş ve dişeti yapısına uygun diş fırçasını seçmekten geçtiğinin altını çizen Dr. Öğr. Üyesi Nihal Bahar, “Çok yumuşak fırçalar diş plağını tam kaldıramadığından rutinde çok kullanılması tavsiye edilmez. Orta sertlikteki fırçalar diş ve diş eti üzerine çok fazla baskı uygulamadan kullanılması halinde tercih edilebilirler. Yumuşak fırçalar daha çok hastalıklı ve iltihaplı diş etlerinde veya ağız içinde herhangi bir ameliyat işlemi yapıldıysa tercih edilmeli.” dedi.

Fırçanın 45 derce açıyla diş eti ve dişin birleşim alanına konumlandırılarak süpürme hareketiyle diş etinden dişe doğru olmak üzere fırçalama yapılması gerektiğini hatırlatan Dr. Öğr. Üyesi Nihal Bahar, “Bu hareket, dişlerin dile ve yanağa bakan yüzeyleri de dahil olmak üzere her yüzeye en az beş kez uygulanmalıdır. Uygun fırçalama süresi 2-3 dakika arasındadır ve bahsettiğim şekilde dişlerin bütün yüzeyleri fırçalanırsa ideal süreye ulaşılır.” şeklinde konuştu.

Düzenli bakım, karmaşık prosedürler gerektirebilecek ciddi durumları önleyebilir

Günde 2 defa fırçalama ve akşamları diş ipi veya arayüz fırçası kullanımının diş aralarının temizliğinin sağlanmasına ve ideal bir ağız bakım rutinin oluşmasına yardımcı olacağını dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Nihal Bahar, sözlerini şöyle tamamladı:

“Uygun hijyen uygulamalarıyla önleyici ve koruyucu ağız bakımı, daha kapsamlı ve maliyetli diş tedavilerine olan ihtiyacı azaltabilir. Erken müdahale ve düzenli bakım, karmaşık prosedürler gerektirebilecek daha ciddi durumların önlenmesine yardımcı olur.

Özetle, düzenli fırçalama, diş ipi kullanımı ve profesyonel diş kontrollerinden oluşan sıkı bir ağız hijyeni rutinine uymak, ağız sağlığını ve dolayısıyla genel sağlığı korumak için vazgeçilmezdir. Bu, yalnızca ağız hastalıklarını önlemekle kalmayıp aynı zamanda sistemik sağlığı destekleyen, yaşam kalitesini artıran ve uzun vadeli sağlık bakım maliyetlerini azaltan proaktif bir önlemdir.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı