Kara yolu taşımacılığında enerji tüketimi toplam 1 milyon 69 bin 246 terajul oldu
 

Ulaştırma Sektörü Nihai Enerji Tüketim Araştırması sonuçlarına göre; kara yolu taşımacılığında 2023 yılında nihai enerji tüketimi 1 milyon 69 bin 246 terajul⁽¹⁾ oldu. Tüketilen yakıtlar itibarıyla; toplam enerji tüketiminin  %69,4’ü motorin; %15,8’i LPG, %14,6’sı benzin ve %0,3’ü diğer yakıtlar olarak gerçekleşti.

Kara yolu taşımacılığında 2023 yılında tüketilen nihai enerjinin, %46,0’ını otomobiller, %23,4’ünü kamyonlar, %19,3’ünü kamyonetler ve %6,1’ini otobüsler tüketti.

Kara yolu taşımacılığında nihai enerji tüketiminin yakıt ve taşıt türlerine göre dağılımı, 2023 

Hava yolu taşımacılığında enerji tüketimi toplam 263 bin 683 terajul oldu

Hava yolu taşımacılığında 2023 yılında nihai enerji tüketimi 263 bin 683 terajul oldu. Toplam enerji tüketiminde uluslararası hava yolu taşımacılığının payı %83,1 olurken, yurt içi hava yolu taşımacılığının payı %16,9 olarak gerçekleşti. Hava yolu taşımacılığında jet yakıtı (kerosen) tüketimi bir önceki yıla göre %15,9 arttı.

Ulaşım türüne göre hava yolu taşımacılığında jet yakıtı (kerosen) tüketimi (TJ), 2022, 2023

Yurt içi deniz yolu taşımacılığında enerji tüketimi toplam 11 bin 186 terajul oldu

Yurt içi deniz yolu taşımacılığında 2023 yılında nihai enerji tüketimi 11 bin 186 terajul oldu. Toplam enerji tüketiminde yolcu taşımacılığının payı %53,3 olurken, yük taşımacılığının payı %46,7 olarak gerçekleşti. İç su yolları hariç toplam yurt içi deniz yolu taşımacılığında motorin tüketimi bir önceki yıla göre %1,1 azaldı.

Taşımacılık türüne göre yurt içi deniz yolu taşımacılığında⁽¹⁾ motorin tüketimi (TJ), 2022, 2023

Demir yolu taşımacılığında enerji tüketimi toplam 9 bin 905 terajul oldu

Demir yolu taşımacılığında 2023 yılında nihai enerji tüketimi 9 bin 905 terajul oldu. Enerji kaynaklarının paylarına göre; enerji tüketiminde elektriğin payı %51,0 olurken motorinin payı %49,0 olarak gerçekleşti. Demir yolu taşımacılığında 2023 yılında motorin tüketimi bir önceki yıla göre %7,4 azalırken, elektrik tüketimi ise %3,0 oranında artış göstermiştir. Yüksek hızlı trenlerin elektrik tüketimi %20,0; tramvay ve metroların elektrik tüketimi ise %7,5 arttı.

Taşıt cinsine göre demir yolu taşımacılığında elektrik tüketimi (TJ), 2022, 2023

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından organize edilen ve ulaşımın eğlenceli dünyasını gençlerle buluşturmayı amaçlayan “UFEST”, Ege Üniversitesi (EÜ) İletişim Fakültesinde kapılarını gençlere açtı. Festival kapsamında Bakan Yardımcısı Osman Boyraz, “Türkiye Yüzyılında Ulaştırma Vizyonu” söyleşisinde Egeli gençlerle buluştu. İletişim Fakültesi Konferans Salonunda gerçekleştirilen söyleşiye; EÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Ersan, İletişim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Bilgehan Gültekin,  Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı bürokratları, akademisyenler ve öğrenciler katıldı.

Etkinliğin açılış konuşmasını gerçekleştiren EÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Ersan, “Öncelikle sizleri, şahsım ve Rektörümüz Prof. Dr. Necdet Budak adına saygı ve sevgiyle selamlıyorum. Tam akredite, öğrenci odaklı,  sağlık temalı, araştırma üniversitemizin ev sahipliğinde düzenlenen UFEST’e hoş geldiniz. Bugün, aynı zamanda İstiklal Marşımızın kabulünün 104’üncü yıl dönümü. Bu vesile ile başta Cumhuriyetimizin kurucu Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve milli şairimiz Mehmet Akif Ersoy olmak üzere, istiklal mücadelemizin tüm kahramanlarını, şehitlerimizi rahmetle anıyorum” diye konuştu.

Prof. Dr. Ersan, “Ulaşım, yalnızca bir noktadan diğerine gitmek değildir. Aynı zamanda toplumları birbirine bağlayan, kültürleri yakınlaştıran ve geleceği şekillendiren bir alandır. Bu festival, ulaşım alanında önemli kurumları bir araya getirerek Bakanlığımızın vizyonunun gençlerle paylaşılmasına vesile oluyor. UFEST aynı zamanda geleceğe yön verecek iş birliklerinin kapılarını aralaması açısından da önem arz ediyor. Bu nedenle etkinliğin gerçekleşmesinde emeği geçen herkese teşekkür ediyorum” dedi.

Ege Üniversitesinde bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getiren Bakan Yardımcısı Osman Boyraz, “En kıymetli zaman dilimi, en güzel mekanlarda en güzel insanlarla geçirilen zaman dilimidir. Şu anda biz de 70 yıllık geçmişi, 60 bin öğrencisiyle Türkiye’nin her yerinde katma değer üreten çok müstesna bir eğitim kurumunun bulunduğu bir mekândayız. Bu mekânda pırıl pırıl gençlerimizle bir arada bulunmak da bu zaman dilimini güzel kılıyor. Bizlere bu güzel zaman dilimini yaşattığı için emeği geçen herkese ve katılımcılara teşekkür ediyorum” dedi.

“Kara, deniz, demir ve havayolu alanında önemli projeler”

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının çalışmalarını anlatan Osman Boyraz, “Bizim Bakanlığımız, teknoloji yoğun bir bakanlık. Amacımız, Bakanlığımızın vizyonunu bu tür etkinliklerle siz gençlerle paylaşmak. Ülkemiz, çok önemli bir stratejik konuma sahip. 4 saatlik bir sürede 67 ülkeye, 1,5 milyar insana ulaşan bir alanda bulunuyoruz. Böyle stratejik bir konuma ulaştırma alanında yatırımlar yapmazsanız, bu konumun hiçbir anlamı kalmaz. Biz de bu avantajı daha ileriye taşımak için devasa projeler yapıyoruz.  Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı olarak bizler, insan, yük ve veri taşıyoruz. Vizyonumuz, ‘Türkiye Yüzyılı’nda insan ve çevre odaklı çalışmalar yapmak. Bugün, Türkiye’de yaklaşık 30 bin kilometre bölünmüş yol, 3 bin 800 kilometre otoyol var. İzmir-İstanbul Otoyolu, Kuzey Marmara Otoyolu, Çanakkale Köprüsü, Yavuz Sultan Selim Köprüsü, Avrasya Tüneli gibi projelerimiz var. Bununla birlikte 14 bin kilometre civarında demiryolu ağımız var. Hızlı trenlerimiz hizmet veriyor. Sahip olduğumuz 3 fabrikada hem normal hem de hızlı tren setleri yerli ve milli olarak üretiliyor. Yeni Sakarya isimli yerli ve milli trenimiz 160 kilometre hızla yolcu taşıyor. Şimdi 225 kilometre hıza ulaşan trenimizi yapmaya çalışıyoruz. Önemli havayolu projelerimiz var. İstanbul Havalimanı şu an dünyanın en önemli, en stratejik havalimanlarından birisi. Sabiha Gökçen Havalimanında da ikinci ve üçüncü etap tamamlandı. Çukurova Uluslararası Havalimanını yeni açtık. Mavi Vatan dediğimiz 62 bin kilometrelik denizyolu ağımız var. Önemli denizcilik projelerimiz var. TÜRKSAT 6A’yı 9 Temmuz’da fırlattık. Bu uydu, 3,5-5 milyarlık bir alana hitap ediyor. TÜRKSAT 6A uydusunun yüzde 85’i yerli ve milli üretimdir ve Türk mühendisleri tarafından üretilmiştir” diye konuştu.

“Gençlerin fikirlerinden istifade etmek istiyoruz”

Gençlere tavsiyelerde bulunan Boyraz, “Hedefiniz olmazsa, bir şeyin hayalini kurmazsanız onun hikayesini yazamazsınız. Adım atmanız gerekiyor. ‘Ulaşan, Erişen Türkiye’ diyerek ulaşımın her modunda bir hikaye yazıyoruz. Siz de gelin bu hikayenin bir bileşeni olun.  Düzenlediğimiz yarışmalar oluyor. Bunlara dahil olun. Sizin yaratıcı fikirlerinizden istifade etmek istiyoruz. Bu vesile ile sizlere Bakanımız Sayın Abdulkadir Uraloğlu’nun selamını iletmek istiyorum. Bu keyifli anları yaşattığınız için hepinize teşekkür ediyorum” diyerek sözlerini noktaladı.

Konuşmasının ardından Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Osman Boyraz, katılımcılardan gelen soruları yanıtladı. Ege Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Ersan, Osman Boyraz’a Ege Üniversitesinin 70. Kuruluş Yılı’na özel basılan anı pulunu hediye etti. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Törende konuşan Bakan Abdulkadir Uraloğlu, Pasifik Eurasia’nın ülkemizin üçüncü ve ilk uluslararası yük taşımacılığı yapan demiryolu tren işletmecisi sertifikası alarak sektörün gelişimi için önemli bir mihenk taşı olduğunu söyledi. Bakan Uraloğlu, İstanbul-Budapeşte parkurunda faaliyet gösterecek ihracat treninin Türkiye parkurunda 278 km, Bulgaristan parkurunda 406 km, Romanya parkurunda 634 km, Macaristan parkurunda da 231 km olmak üzere toplam 1.549 km yol kateeceğini ve bu seyahatin 4 günde tamamlanacağını söyledi. Bakan Uraloğlu, “Bu tren hattında faaliyetlerine başlayan Pasifik Eurasia bundan sonra aylık 60, yıllık 600 trenle, 22 bin adet tıra eşdeğer 600 milyon Euro değerinde 750 bin ton ihracat yükü taşımayı planlıyor” diye konuştu.  

Neredeyse yarım yüzyıl boyunca unutulan bir demiryolu sektörü olduğunu ifade eden Bakan Abdulkadir Uraloğlu, şunları söyledi: “1951-2004 yılları arasında toplam 945 kilometre demiryolu yapılmış. Bu sektörün serbestleşmeye açılabilmesi için öncelikle birçok önlemin alınması, hukuki engelin aşılması ve güçlü bir demiryolu altyapısının tahsisi gerekiyordu. Bu noktada Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde demiryollarını devlet politikası olarak ele aldık ve öncelikli sektör olarak belirledik. 2003 yılında yaklaşık 11 bin kilometre olan demiryolu uzunluğumuza; 2 bin 250 kilometresi YHT ve Hızlı tren hattı olmak üzere yaklaşık 3 bin kilometre ekledik. 13.919 km’ye yükselttik.”

Tarihi İpek Yolu artık Demir İpek Yolu oldu

Asya ile Avrupa kıtaları arasında en kısa, en güvenli, en ekonomik ve iklimi en elverişli demiryolu koridoru olarak değerlendirilen İpek Demiryolu projesinin hayata geçmesinin en çok önem verdikleri uluslararası işlerden biri olduğunu ifade eden Bakan Uraloğlu, “Bakın, yüzyıllar önce ipekböceklerinden elde edilen ipek iplikleri, Çin’den Avrupa’ya uzanan İpek Yolu’nun en değerli yüküydü. Şimdi ise bu tarihi yolda ipek yerine konteynerler taşınıyor. Bu konteynerlerin içinde ise sadece tüketim malları değil, yeni bir dünya düzeninin inşası için gerekli olan ham maddeler, hatta yeni umutlar bulunuyor. Bu kadim ticaret yoluna yeni bir soluk getiren, çelik atların yolu demiryolları, Çin ile Avrupa arasındaki yeni ipek yolu…Ve biz buna bugün ‘ipek demiryolu’ diyoruz” diye konuştu.

2023 yılında Çin-Avrupa arasında gerçekleşen 9 bin 340 tren seferi ve Avrupa – Çin arasında gerçekleşen 8 bin 180 tren seferi ile 1,9 milyon TEU yük taşındığına dikkat çeken Bakan Abdulkadir Uraloğlu, şunları söyledi: “Bu noktada Asya ve Avrupa arasında köprü görevi gören ülkemizin coğrafi konumunun sağladığı fırsatların ekonomik ve ticari avantajlara dönüşebilmesi için demiryollarında yeni bir çağ başlattık. Bu kapsamda bu taşımalardan daha çok pay alabilmek için 30 Ekim 2017’de faaliyete başlayan Bakü – Tiflis – Kars Demiryolu Hattı demiryolu taşımacılığına yeni bir yön verdi. Çin-Türkiye arasında yaklaşık 8 bin 693 kilometrelik mesafe dikkate alındığında bu hat üzerinden konteynerler Çin’den Türkiye’ye 12 günde, Marmaray Tüp Geçiti’ni de kullanarak Çin’den Avrupa’ya ise 18 günde ulaşıyor. Çin-Türkiye-Avrupa arasında ilk tren 2019 yılı Ekim ayında Çin’den yola çıkıp, Çekya’nın Prag şehrine 18 günde ulaşmıştır. Bu ilk transit tren sonrasında Türkiye-Çin arasında blok tren konteyner taşımaları ülkemizin farklı noktalarından devam etmektedir. BTK demiryolu hattı kullanılarak açılışından bugüne kadar toplam 67.281 TEU ve konvansiyonel taşımalar da dahil olmak üzere toplam 1 milyon 502 bin tonun üstünde yük taşınmıştır. Bu miktarların önümüzdeki süreçte daha da artacağına inanıyoruz.”

Çin-Türkiye arasındaki toplam taşıma süresini 10 güne düşürmeyi hedefliyoruz

Bakan Uraloğlu, Orta koridor ve BTK hattı üzerinden Çin-Türkiye-Avrupa arasında düzenli seferleri devam eden blok konteyner trenlerinde hedeflerini ise orta vadede yıllık 200 blok tren, uzun vadede ise yıllık 1.500 blok tren işletmek ve Çin-Türkiye arasındaki toplam taşıma süresini 12 günden 10 güne düşürmek olarak açıkladı. 

Kalkınma Yolu Projesi’nin en önemli güzergâhlarından birisi olan Yavuz Sultan Selim Köprüsü’nden geçecek demiryolu projesinin uluslararası kredi kuruluşlarının yoğun ilgisinin olduğunu anlatan Bakan Uraloğlu, “Özellikle Dünya Bankası’nın yakın bir ilgisi var. İnşallah 2025 yılının ilk aylarında bu projenin yapım sürecine başlanması hususunda somut adımlar atacağımıza inanıyorum. Tüm bu mevcut çalışmalarımız ve hayata geçirmeyi planladığımız projelerimizle demiryolu ağımızı 2028’de 17.287 km’ye, 2053’te ise 28.590 km’ye çıkarmayı hedefliyoruz. Ayrıca ulaştırma ve lojistik ana planımız doğrultusunda karayolu yolcu ve yük taşımacılığı payını yüzde 72’den yüzde 57’ye düşürürken, demiryolu yük taşımacılığı payını yüzde 5’ten yüzde 22’ye çıkarmayı planlıyoruz. Demiryollarıyla yıllık ortalama 32 milyon ton olan yük taşımacılığını 448 milyon tona yükseltmeyi hedefliyoruz” dedi.

Özel sektör şirketlerinin demiryolu tren işletmecesi olarak faaliyet göstermeye başlamalarını memnuniyetle karşıladıklarını anlatan Bakan Uraloğlu, bakanlık ve ilgili genel müdürlükler olarak adil rekabet koşulları ve sağlıklı işleyen bir yapıda demiryolu pazarının oluşması için çalıştıklarını ifade etti. Bakan Uraloğlu, “Ancak bu noktada artık her şeyi devletten beklemeyeceğiz. Bundan sonra demiryolları sektörünün büyütülmesinde özel demiryolu tren işletmecileri de sorumluluk alacak. Hep birlikte sektörümüzü daha güçlü bir yapıya kavuşturacağız. Bu düşüncelerle Pasifik Eurasia’nın bugün gerçekleştirdiği ilk İstanbul-Budapeşte seferinin daha nice seferler için bir başlangıç olmasını diliyorum” dedi.

İstanbul Valisi Davut Gül ise törende yaptığı konuşmada, “Başta Cumhurbaşkanımız olmak üzere şehrimize ve ülkemize böyle bir imkânı sağlayan, ihracatçılara ve ticaret erbabına ve Pasifik Eurasia kadrolarına teşekkür ediyorum” dedi.

Demiryolu ağını 14 bin kilometreye ulaştırdık

TCDD Genel Müdürü Veysi Kurt, Pasifik Eurasia’nın İstanbul – Budapeşte güzergahındaki ihracat treninin uğurlanması töreninde yaptığı konuşmada, Türk demiryolu sektöründe son 22 yılda yaşanan büyük gelişmelere dikkat çekerek, “Son 22 yılda Türk demiryolu, Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde on bin kilometre olan demiryolu ağını on dört bin kilometrelere ulaştırdık” dedi.

Yüksek hızlı tren işletmeciliğinde Türkiye’nin büyük bir sıçrama yaptığını belirten Kurt, “Hiç hızlı treni olmayan bir seviyeden, yüksek hızlı tren işletmeciliğinde Avrupa’da altıncı, dünyada sekizinci seviyeye ulaştık” şeklinde konuştu. Aynı zamanda, “demiryollarına yapılan yatırımın unutulduğu bir yapıdan, 59 milyar dolar yatırımın yapıldığı bir seviyeye ulaştık” ifadelerini kullanan Kurt, Türkiye’nin demiryolu ekipmanlarını yerli ve milli olarak üretebildiğini vurguladı.  Kurt, “En ufak yol malzemesi olan ray bağlantı elemanını bile ithal eden bir yapıdan, kendi rayını, kendi tekerini, kendi vagon ve lokomotifini yerli ve milli olarak üreten bir seviyeye geldik.  Bölgesel ve uluslararası koridorlarda Türkiye’nin rolünü güçlendirdik. Çin – Hazar – Türkiye – Avrupa Destinasyonunda Orta Koridor, Basra – Türkiye – Avrupa Destinasyonunda Kalkınma Yolu koridorlarının ulusal ve uluslararası her ölçekte konuşulduğu bir seviyeye ulaştık” dedi. 

Demiryolu taşımacılığında rekabetçi bir yapının oluştuğunu belirten Kurt, şunları söyledi: “Demiryolu lojistiği ve yük taşımacılığında, tekelci bir yapıdan hem devletin hem de özel sektörün işletmecilik yapabildiği rekabetçi bir seviyeye yükseldik. Pasifik Eurasia’nın başlattığı yeni tren hattı da bu açıdan çok önemli. Bu trenin demiryolu ağımızın trafik kapasitesinin verimli kullanılmasında ve Türk dış ticareti açısından oluşturacağı ilave imkanlar açısından çok önem taşıyor. Emeği geçen herkese teşekkür ediyorum.”

Avrupa hattında taşımacılık kapasitemiz yüzde 50 oranında artacak

Pasifik Eurasia Yönetim Kurulu Başkanı F. Nusret Dur ise, Pasifik Eurasia DTİ’nin Halkalı’dan başlayan seferlerinin Türkiye’nin lojistik anlamda merkez ülke olma hedefini destekleyecek çok önemli bir adım olduğunu söyledi. Pasifik Eurasia DTİ olarak Türkiye’den Budapeşte’ye doğru yola çıkan ilk trenin 19 vagonlu, 1. 250 ton ağırlığında ve 550 metre uzunluğunda olduğunu ifade eden F. Nusret Dur, “Trende 16 dorse, 10 swapbody, 12 tank konteynır mevcut olup, 38 tıra eş değer bir ihracat yükü taşınıyor. Halkalı-Avrupa hattında başlayacak olan tren seferlerimiz, Türkiye’nin lojistik anlamda bir köprü vazifesi görmesine büyük katkı sağlayacak ve iş hacmimizi önemli ölçüde artıracaktır. Hedefimiz kısa vadede Avrupa hattında taşımacılık kapasitemizi yüzde 50 oranında artırarak, şu an haftalık 10 olan tren sayımızı 15’e çıkarmaktır” diye konuştu.

Bir zamanlar demiryolu denildiğinde kara trenlerden çıkan yoğun dumanın akla geldiğini, gelişen teknoloji ve Türkiye’nin yaptığı alt yapı yatırımları sayesinde artık demiryolunun diğer taşıma modlarına göre çok daha çevreci ve sürdürülebilir bir taşıma modu olarak tercih edildiğini anlatan Dur, şunları söyledi: “Biz de Pasifik Eurasia olarak, çevreci ve sürdürülebilir taşımacılık anlayışını benimsemiş bir şirketiz. Lojistik sektöründe karbon ayak izini azaltmak ve demiryolu taşımacılığının çevre dostu bir model olarak yaygınlaştırılması öncelikli hedeflerimizden biridir. Bu vizyonla Ocak 2024’te ‘Yeşil Lojistik Belgesi’ aldık. Operasyonlarımızın çevreye olan etkisini en aza indirmeyi ve gelecek nesillere daha yaşanabilir bir dünya bırakmayı amaçlıyoruz. Bu tren seferleri de bu vizyonumuzun bir parçasıdır.”

Pasifik Eurasia olarak 2019 yılında girdikleri lojistik sektöründe pek çok ilke imza attıklarını belirten F. Nusret Dur, “Çin Türkiye ve Türkiye Çin blok tren seferleri, Türkiye- Rusya blok tren seferleri gibi ülkemiz dış ticaretinde etkisi olan pek çok stratejik ve önemli taşımaların ilklerini gerçekleştirdik. Ülkemizde uluslararası taşımacılıkta demiryolunun payının artırılması misyonuna paralel olarak, öncelikle Kuşak Yol projesinin önemli bir parçası olan Orta koridor ve sonrasında ise Avrupa yönünü de dahil ederek Orta Asya’dan ve Çin’den Türkiye ve devamında Avrupa’ya veya tersi yönde kesintisiz taşıma yapılabilmesi için pek çok yatırım yaptık, pek çok iş birliğine de imza attık. Çin-Türkiye-Avrupa ekseninde iş hacimlerini artırmak ve Türkiye’nin bu güzergâh üzerindeki stratejik önemini pekiştirmek amacıyla halen yeni iş birliktelikleri oluşturuyoruz. Bu bağlamda, Gürcistan ve Azerbaycan ile partner olarak yürüttüğümüz Bakü-Tiflis-Kars (BTK) hattı üzerindeki çalışmalar sayesinde Kazakistan, Özbekistan, Kırgızistan, Türkmenistan, Tacikistan, Azerbaycan ve diğer Asya ülkelerinden Türkiye’ye ve Türkiye üzerinden Avrupa’ya demiryolu ile taşınacak yüklerin kapasitesini artırdık. Avrupa’da Almanya, Macaristan, Slovakya gibi ülkelerde büyük iş birliği anlaşmaları imzaladık. Kapıdan kapıya teslim modeli ile Avrupa’da bütünleşik lojistik çözümler üreten bir şirket alt yapısı oluşturduk” dedi.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı