Türkiye’nin en büyük özel sektör çay üreticisi Doğuş Çay ve TEMA Vakfı işbirliğiyle yürütülen ‘Her Dem Toprak İçin’ projesi kapsamında, Rize’nin en önemli geçim kaynaklarından olan çayın sağlıklı topraklarda, aynı lezzet ve kalitede yetiştirilmesini sağlamak amacıyla eğitim ve farkındalık çalışmaları gerçekleştiriliyor. Yoğun kimyasal gübre kullanımı sonucunda çay topraklarının yüzde 86’sının aşırı asidik hale gelerek verimli ve sürdürülebilir çay tarımını tehdit etmesi nedeniyle başlatılan projede, toprağın sağlığına kavuşmasıyla birlikte çay tarımının sürdürülebilirliği yeniden tesis ediliyor.

Çay tarımı için toprak pH değeri ideal seviyeye ulaştı

Projenin 2021-2024 yıllarını kapsayan üçüncü aşamasında; Rize’nin İkizdere, Fındıklı, Çayeli, Güneysu, Merkez ve Pazar; Trabzon’un Of ve Artvin’in Kemalpaşa ilçelerindeki toplam 8 farklı bahçede toprak ıslahı çalışmaları yapıldı. Topraktaki asitliği gidermek üzere yapılan organik gübre, tarım kireci, çay atığı kompostu ve çapalama çalışmalarıyla kimyasal gübrelerden uzaklaştırılan topraklar hızla sağlığına kavuşmaya başladı.  

Başlangıçta toprağı ekstrem asit (ortalama pH değeri 4,1) olan tüm bahçelerde yapılan uygulamalar ile toprak asitlik değeri, çay için ideal seviyelere (pH 5,0-6,0) ulaştı. Ayrıca topraktaki mikroorganizma faaliyetlerinde de artış gözlemlendi.

Sadece verimi değil, çayın kalitesi de arttı

Yapılan çalışmalar sonucunda toprak sağlığındaki iyileşme, çay kalitesine de yansıdı. Uygulama yapılmayan topraklara kıyasla ortalama yüzde 58 verim artışı sağlanırken, her yıl yapılan yaş çay yaprak analizlerine göre, 2024 yılı sonunda çayın tat ve aromasına etki eden polifenol miktarında yüzde 32, demin suya geçme oranına etki eden ekstrakt miktarında yüzde 8 artış oldu. Kuru çay randımanına olumsuz etki eden selüloz miktarı ise yüzde 35 azaldı.

“8 yılda toplam 13 bin 600 kişiye ulaşarak önemli ölçüde farkındalık sağlandı”

2016–2017 yıllarında farkındalık eğitimleriyle başlayan ‘Her Dem Toprak İçin’ projesi, zaman içinde kapsamını genişleterek örnek tarım uygulamaları ve toprak iyileştirme çalışmalarıyla gelişimini sürdürdü. 2018–2020 döneminde Rize merkezli uygulamalara ağırlık verilirken, 2021–2024 yıllarını kapsayan üçüncü aşamada çalışmalar Trabzon ve Artvin illerini de kapsayacak şekilde genişletildi.

Doğuş Çay Yönetim Kurulu Üyesi Harika Karakan Batallı, proje kapsamında yürütülen eğitim çalışmalarının 8 yıl içinde 13 bin 600 kişiye ulaştığını kaydederek, “Projemizin hedef kitlesindeki tüm kesimlere çay bitkisinin ekolojisine uygun toprak koşulları, bitki besleme, gübreleme, budama, hasat ve toprak yönetimi konusunda bilgilendirme çalışmalarıyla teorik ve pratik yöntemler TEMA Vakfı tarafından sunuldu. Bu çalışmalar ile çay üretimini en kaliteli ve sürdürülebilir hale getirmek, toprağı iyileştirerek gelecek nesillere aktarmak amacıyla önemli bir farkındalık sağladık” şeklinde konuştu. 

“Hem bölge insanını hem de ülke ekonomisini desteklemeyi hedefledik”

Projenin rapor sonuçlarını da değerlendiren Batallı, Türkiye’de erozyon ve çölleşmeyle mücadele eden, başta toprak olmak üzere tüm doğal varlıkların korunmasına yönelik bilimsel temelli çalışmalar yürüten TEMA Vakfı ile iş birliği yapmaktan duydukları memnuniyeti dile getirdi. Batallı, “Toprağın sağlığına kavuşmasıyla elde ettiğimiz verim artışı ve ürün kalitesi, sürdürülebilir ve lezzetli çay üretimi için çok değerli. Kuruluşumuzdan bu yana, 40 yıldır sahip çıktığımız ilke ve değerlerimizle standartlara, insan sağlığına ve doğaya gösterdiğimiz özeni bugün de aynı kararlılıkla sürdürüyoruz. Bugün, Rize’de 5 adet çay işleme ve Ordu’da 1 adet çay paketleme fabrikası ile yıllık 50 bin ton üretim kapasitesine sahip bir şirket olarak 55 bin çay çiftçimiz ile bu alanda önemli bir yol aldık. Çalışmalarımızın kazanımlarını somut olarak ölçebilmenin gururunu yaşıyoruz” dedi. 

Çay üretimini sağlıksız üretim tehdidinden kurtarmanın önemini de vurgulayan Batallı, “Ülkemizi dünya tüketiminde birinci, üretiminde ise beşinci sıraya taşıyan; sudan sonra en çok tüketilen içecek olan çayın sağlıklı topraklarda üretilmesi ve bu üretimin sürdürülebilir kalite ve lezzette olması, sadece markamızın doğduğu Rize’deki bölge insanımızın değil, aynı zamanda Türkiye ekonomisinin de kalkınması ve en önemlisi tüketicilerimizin hak ettikleri değeri görmesi anlamına geliyor. Bu nedenle, hem üreticilerimizin hem de tüketicilerimizin geleceğini düşünerek çıktığımız bu yolda gösterdiğimiz özen ve emeğe önümüzdeki dönemde de hız kesmeden devam edeceğiz” değerlendirmesinde bulundu. 

 “Toprağı korumak, yaşamı korumaktır”

TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç, sağlıklı toprağın; yaşamın ve doğanın sürdürülebilirliği açısından temel bir unsur olduğuna dikkat çekti. Ataç, “Toprak sağlığı tarımsal bir mesele olmanın yanı sıra ekosistemlerin devamlılığı, biyolojik çeşitliliğin korunması ve insan yaşamı için de hayati bir öneme sahiptir. TEMA Vakfı olarak iki toprak sevdalısı Kurucu Onursal Başkanımız, merhum Hayrettin Karaca ve merhum A. Nihat Gökyiğit’in çizdiği ‘sağlıklı toprak, sağlıklı yaşam’ ilkesiyle kurulduğumuz günden bu yana, toprağın korunmasını bir çevre politikası değil, bir yaşam politikası olarak görüyoruz. Doğuş Çay ile uzun yıllardır sürdürdüğümüz ‘Her Dem Toprak İçin’ projesi de bu anlayışımızın somut bir yansımasıdır. Bu projeyle bir kez daha gördük ki, toprağı doğru yöntemlerle iyileştirdiğimizde yalnızca verim artmıyor; aynı zamanda ürün kalitesi yükseliyor, üretici destekleniyor ve tüketiciye daha sağlıklı ürünler ulaşıyor. Sağlıklı bir toprağın sağladığı bütünsel faydalar, hem bugünün ihtiyaçlarını karşılamaya hem de yarının yaşam hakkını güvence altına almaya hizmet ediyor. Bu proje, sağlıklı toprağın sürdürülebilir tarım için nasıl temel bir unsur olduğunu göstermesi açısından son derece değerli bir örnek olmuştur. TEMA Vakfı olarak bu sürecin her aşamasında yer almak ve uzun soluklu bu iş birliğiyle toprağı koruyarak üreticiyi desteklemek, bizim için hem büyük bir sorumluluk hem de büyük bir umut kaynağı” şeklinde konuştu.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Kabirleri başında anıldılar

20 Ocak 2020’de yaşamını yitiren Toprak Dede Hayrettin Karaca’nın vefatının 5. yıl dönümü, 25 Ocak 2023’te aramızdan ayrılan Yaprak Dede A. Nihat Gökyiğit’in ise vefatının 2. yıl dönümü dolayısıyla İstanbul’daki kabirleri başında anma töreni düzenlendi. “Toprak Dedemiz ve Yaprak Dedemiz, Sizi Hiç Unutmayacağız. Kurucularımızın Yolundayız.” mesajıyla her iki ismin de mezarları ziyaret edilerek dualar edildi. Törenlere TEMA Vakfı yöneticileri, gönüllüleri ve genel merkez çalışanları katıldı.

“Onlar, bir insanın inandığı ve sevdiği zaman neler başarabileceğini en güzel şekilde gösterenlerdi”

Merhum Hayrettin Karaca ve merhum A. Nihat Gökyiğit’i büyük bir minnet ve özlemle andıklarını söyleyen TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç, “Doğasever Kurucu Onursal Başkanlarımızla vedalaşmak, TEMA Vakfı ailesi olarak yaşadığımız en zorlu anlardı; yokluklarının üzüntüsünü hâlâ derinden hissediyoruz. Sayın Hayrettin Karaca ve Sayın A. Nihat Gökyiğit, doğayı koruma ve gelecek nesillere yaşanılabilir bir çevre bırakma konusundaki çalışmalarıyla bir insanın inandığı ve sevdiği zaman neler başarabileceğini bize gösteren en önemli örneklerdi. Ülkemizin dört bir yanında toprağa, doğaya ve insanlara dokundular; herkesin Toprak Dedesi ve Yaprak Dedesi oldular. Onların hayalleri ve idealleri olmasaydı, yönümüzü bulamazdık. Öğretilerini hiçbir zaman aklımızdan ve gönlümüzden çıkarmayacağız. Kurucularımızın bize bıraktığı değerli mirasla, Vakfımızla kocaman bir yaşam ağacı olarak köklenmeye devam edeceğiz.” ifadelerinde bulundu.

“Bizlere bıraktıkları büyük mirası geleceğe taşımaya devam ediyoruz”

TEMA Vakfı Genel Müdürü Didem Bilgin ise “Bugün, TEMA Vakfı’nın var olmasını sağlayan ve doğaya adanmış yaşamlarıyla hepimize yol gösteren değerli Kurucu Onursal Başkanlarımız merhum Hayrettin Karaca ve merhum A. Nihat Gökyiğit’i anmak için buradayız. Onların “doğaya duydukları sevda”, ülkemizde doğayı koruma farkındalığının filizlenmesine ve güçlenmesine öncülük etti. Bugün de onların hayalleri, Vakfımızın her köşesinde yankılanmaya devam ediyor. Sayın Karaca ve Sayın Gökyiğit’in bizlere bıraktığı en büyük miras, insanın doğayla uyum içinde yaşayabileceği bir geleceği inşa etme sorumluluğudur. Bu sorumluluğu, Türkiye’nin dört bir yanındaki 1 milyon 200 bini aşkın gönüllümüzle geleceğe taşıyoruz.” dedi.

Hayrettin Karaca ve A. Nihat Gökyiğit’in adları ve idealleri projelerle yaşatılıyor

TEMA Vakfı, Türkiye’de değeri çok büyük olan ve Toprak Dede Hayrettin Karaca’nın ayrıca önem verdiği doğal yaşlı ormanların korunması için 2021 yılında, onun adını taşıyan Hayrettin Karaca Doğal Yaşlı Ormanlar Projesi’ni başlattı.

Türkiye’nin doğal yaşlı orman varlıklarını belirlemek ve bulundukları sahaların koruma statüsüne kavuşmasını sağlamak amacıyla yürütülen proje kapsamında önemli adımlar atıldı. Yapılan çalışmalar sonucunda Artvin, Giresun ve Ordu illerinde Orman Genel Müdürlüğü ve Orman İdaresi ve Planlaması Dairesi Başkanlığı iş birliğiyle 4.437 hektar, yani yaklaşık 6 bin futbol sahası büyüklüğündeki 52 adet orman sahası “doğal yaşlı orman” olarak tescil edildi.

Gümüşhane, Trabzon ve Rize illerinde ise toplamda 2.445 hektar, yani yaklaşık 3 bin 300 futbol sahası büyüklüğündeki 14 aday doğal yaşlı orman sahasında değerlendirme ve tescil süreci devam ediyor.

Vakıf, 2022 yılında ise yaşamı boyunca biyolojik çeşitliliğin korunması için önemli çalışmalara imza atan A. Nihat Gökyiğit’in adına A. Nihat Gökyiğit Biyolojik Çeşitlilik Projesi’ni başlatarak gezegenin karşı karşıya olduğu en büyük krizlerden birine dikkat çekti.

Proje kapsamında farkındalık yaratmak amacıyla hazırlanan ve ‘Farkında Mıyız?’ sorusuyla izleyicilere seslenen tanıtım filmiyle beraber ‘Şifa,’ ‘İklim,’ ‘Gıda’ ve ‘Miras’ temalarını işleyen toplam 5 film ile bugüne kadar 3.206.488 kişiye ulaşıldı.

Topluma biyolojik çeşitlilik konusunda farkındalık kazandırmayı ve bireyleri bu alanda duyarlı hale getirmeyi hedefleyen proje kapsamında, okul öncesi, ilkokul, ortaokul, lise kademelerine ve yetişkinlere yönelik temsilci sunumları gerçekleştiriliyor. Sunumlarla bugüne kadar 49 bini aşkın çocuk ve gence ulaşılırken, gençler ve yetişkinler için hazırlanan farkındalık sunumları aracılığıyla yaklaşık 4 bin kişiye erişim sağlandı.

Hayrettin Karaca ve A. Nihat Gökyiğit Gönüllülük Ödülleri

TEMA Vakfı, Kurucu Onursal Başkanlarının anısını yaşatmak için her yıl “Hayrettin Karaca ve A. Nihat Gökyiğit Gönüllülük Ödülleri” veriyor.

2024 yılında, Türkiye’nin dört bir yanında faaliyet gösteren 39 TEMA Vakfı gönüllüsü; Üstün Başarı, Gönüllü Kazanımı, Verimlilik, Eğitim Çalışmaları, Umut Yeşertenler ve Savunuculuk olmak üzere 6 kategoride ödüle layık görüldü.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Ziyarette; Özdemir ve yönetim kurulu üyeleri Çerçioğlu’nu Aydın’daki başarılı çalışmalarından dolayı tebrik etti. Başkan Çerçioğlu ise Özdemir ve yönetimine nazik ziyaretlerinden dolayı teşekkür etti.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

DOKUNDUĞU hayatları iyileştirmek için tutkuyla çalışan Abdi İbrahim, amacı ülke ve toplum için değer yaratmak olan toplumsal yatırım programları çerçevesinde gerçekleştirdiği Abdi İbrahim Vakfı altındaki “Cesur Kulaçlar” projesinin ikinci dönemini başlatıyor. 2024 yılının başında Abdi İbrahim Vakfı ve Türkiye Down Sendromu Derneği iş birliği ile hayata geçirilen projede, Down sendromlu çocuklara yüzme becerisi kazandırmak amaçlanıyor. Geçtiğimiz dönem yoğun ilgi gören proje, bu yıl 20 çocuğu daha suyla tanıştıracak.

Down sendromlu çocukların gelişimi destekleniyor

İlk dönemi, 17 Şubat – 1 Haziran 2024 tarihleri arasında gerçekleştirilen eğitim programında, 5-9 yaş arası Down sendromlu çocuklara yüzme eğitimi verildi. 16 haftalık ders sürecinin sonunda katılımcılara başarı sertifikalarının verildiği bu özel deneyim ile uzman antrenörler eşliğinde çocukların yüzme becerileri kazandığı ve gelişim gösterdiği gözlemlendi. Bu kapsamda, sudaki korkunun azalması, hareketliliğin artması, çocukların bağımsızlık kazanma isteği, özgüven artışı ve iletişim becerilerinin güçlenmesi dikkat çeken kazanımlar arasında yer aldı. Çocukların, uzman kadro eşliğinde güvenli bir ortamda yüzme dersi alıp yeni beceriler geliştirmelerine rehberlik edebilmek amacıyla projede yer alan antrenörlere, Türkiye Down Sendromu Derneği tarafından özel bir eğitim verildi.

Abdi İbrahim Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı ve Abdi İbrahim İnsan Kaynakları, Kurumsal İletişim ve Sürdürülebilirlik Grup Başkanı Dr. M. Oğuzcan Bülbül proje ile ilgili şunları söyledi; “Toplum için değer yaratmaya yönelik olarak hayata geçirdiğimiz ‘Cesur Kulaçlar’ projemiz, bizler için çok özel bir yere sahip. İlk dönemden edindiğimiz olumlu geri dönüşler, projenin ne kadar anlamlı ve faydalı olduğunu gösterdi. Sağlık ve Yüzme Sporu başlığı altında Türkiye’de bir ilk olan bu projemizle Down sendromlu çocuklar suyla tanışırken, kazandıkları özgüveni ve yetenekleri görmek bizler için büyük bir mutluluk kaynağı. Bu sene ikinci dönemini gerçekleştirdiğimiz projeyi büyüterek daha fazla çocuğa ulaşmaktan büyük bir gurur duyuyoruz. Güzel yolculukların, Cesur Kulaçlar’la başladığına inanıyor ve çocuklarımızın geleceği için çalışmaya devam ediyoruz.”

İlk dönemde yalnızca Anadolu yakasında gerçekleştirilen Cesur Kulaçlar, gördüğü yoğun ilgi sonucu genişletilerek daha fazla çocuğa ulaşmak adına bu sene Avrupa Yakası’nda olacak. Abdi İbrahim Vakfı’nın sosyal fayda projesi Cesur Kulaçlar, her sene bir önceki seneye kıyasla daha çok Down sendromlu çocukla buluşmayı amaçlıyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Ülkemizin Akdeniz kuşağında yer alması nedeniyle küresel iklim değişikliğinin etkilerini daha yoğun hissettiğimiz günümüzde, hızlı nüfus artışı ve sanayileşmenin de etkisiyle su varlıklarının korunması hayati bir önem taşıyor. Bu gerçekten yola çıkarak 2023 yılında, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından önemli bir girişim olarak başlatılan Su Verimliliği Seferberliği, Türkiye’deki su varlıklarının korunarak suyun verimli kullanılmasını ve bu konuda kamuoyunda farkındalık yaratmayı hedefliyor. Yıllık tatlı su kullanımının %77’sini tarımın, %23’ünü ise içme-kullanma ve endüstriyel amaçlı kullanımların oluşturduğu ülkemizde, su kayıplarını azaltmak ve verimliliği artırmak amacıyla çeşitli stratejiler geliştiriliyor.

Bu çerçevede, toplumsal ve bireysel farkındalığı artırmayı amaçlayan Su Kardeşliği Projesi’yle de okullarda eğitim çalışmaları devam ediyor. Yeni eğitim yılında yüz yüze etkinlik uygulamaları sınıflarda devam ederken dijital platformda ise tüm öğretmenlere açık olacak proje, su varlıklarının yaşam için önemi, su ekosistemleri, su verimliliği ve su ayak izi konuları hakkında çocukların farkındalık geliştirmesini hedefliyor.

Su Kardeşliği Projesi’nde çocuklara suyun tüm canlılar için önemi anlatılıyor 

Proje, ilkokul 3. ve 4. sınıfa giden çocuklar için özel olarak tasarlanan eğitim materyalleri ile suyun yaşam için ne kadar değerli olduğunu eğlenceli ve interaktif bir şekilde anlatıyor.

Proje kapsamında gerçekleştirilen etkinliklerde Dünyamızdaki su varlıkları, su döngüsü, su ekosistemleri ve buralarda yaşayan canlılar, su ayak izi, suyun kullanımı, su tasarrufu ve verimliliği konularına değiniliyor. Aynı zamanda çocuklar, evlerinde ve okullarında suyu korumak için gönüllü olma fırsatı da buluyor.

Proje için hazırlanan uygulama rehberi, eğitim sunumu, animasyon film ve çocuk kitabı gibi çeşitli materyaller, çocukların su varlıkları ile ilgili merakını artırmayı hedefliyor. Etkinliğe katılan her çocuğa öğrendiklerini aileleri ve arkadaşlarıyla paylaşmaları için bir mektup veriliyor; gönüllü olarak mektupta yer alan görevleri tamamlayanlar ise “Su Gönüllüsü” kimlik kartına sahip oluyor. 2024 yılının ilkbahar döneminde 183 sınıfta 5.000 çocuğa ulaşan proje, sonbaharda da 5.000 çocuk hedefiyle bir yılda toplam 10.000 çocuğa ulaşmayı amaçlıyor.

Yetkililerden Su Kardeşliği Projesi’ne tam destek

Su Verimliliği Seferberliği kapsamında yürütülen çalışmaların yaygınlaştırılması amacıyla Nisan ayında imzalanan protokole ilişkin olarak TOB, MEB ve TEMA Vakfı yetkilileri, projenin Türkiye’nin su varlıklarını koruma çabalarına sağladığı katkıyı vurguladılar.

TOB Su Yönetimi Genel Müdürü Afire Sever, projenin ulusal su varlıklarının sürdürülebilir yönetimine katkıda bulunacağını belirterek “Küresel iklim değişikliğinin su varlıklarının üzerindeki etkileri giderek daha fazla hissediliyor. Bu noktada Su Kardeşliği Projesi, gelecek nesillerin su krizleriyle başa çıkabilmesi için önemli bir farkındalık oluşturuyor. Tarım ve Orman Bakanlığı olarak suyun verimli kullanılması adına her türlü desteği vermeye devam edeceğiz.” dedi.

MEB Destek Hizmetleri Genel Müdürü Ömür Fatih Karakullukçu ise projenin eğitim ayağının önemine dikkat çekerek “Su Kardeşliği Projesi ile çocuklarımızı suyun tüm canlıların hayatındaki vazgeçilmez yeri konusunda bilinçlendiriyoruz. Okullarda gerçekleştirdiğimiz bu tür projeler ile sadece çocuklara değil, onların ailelerine de bu bilinci yaymayı hedefliyoruz. Millî Eğitim Bakanlığı olarak çevre bilincini artıracak her projede olduğu gibi, bu projede de sorumluluğumuzun farkındayız ve çalışmaları desteklemeye devam edeceğiz.” şeklinde konuştu.

TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç, suyun bir kaynak değil, varlık olduğunu vurgulayarak “Su Kardeşliği Projesi ile suyun sadece içmek için değil, aynı zamanda yediğimiz, giydiğimiz, satın aldığımız her şeyin üretiminde de gerekli olduğunu ve en önemlisi gezegenimizdeki tüm canlıların yaşam kaynağı olduğunu anlatmayı amaçlıyoruz. Su Verimliliği Seferberliği kapsamında yürüttüğümüz bu proje ile su varlıkları ile ilgili çocuklara farkındalık kazandırarak suyun korunmasına önemli bir katkı sağlamayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

Proje, eğitim materyalleriyle su farkındalığını destekliyor 

Proje, Türkiye’nin su varlıklarını koruma ve sürdürülebilir kullanıma teşvik etme hedefleri doğrultusunda önemli bir adım atıyor. Ayrıca Su Kardeşliği Projesi, doğal varlıkların korunması konusunda farkındalık yaratmak için de önemli bir fırsat sunuyor. Proje kapsamında geliştirilen tüm eğitim materyallerine öğretmenler, Su TEMA web sitesinden kolaylıkla erişebiliyorlar.

Proje hakkında daha fazla bilgi ve güncellemeler için TEMA Vakfı’nın iletişim kanallarını ve sutema.org web sitesini ziyaret edebilirsiniz.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı